Onrust rond Joran van der Sloot: mogelijke overplaatsing naar gevreesde gevangenis
Joran van der Sloot, de Nederlandse man die eerder werd veroordeeld in Peru, zou binnenkort terecht kunnen komen op een plek die wereldwijd berucht is vanwege haar harde leefomstandigheden.
Volgens misdaadjournalist John van den Heuvel overweegt Peru om hem over te plaatsen naar een van de strengst bewaakte instellingen ter wereld. Deze bevindt zich in El Salvador.
Het gaat om de zogenoemde ‘Terrorismebestrijdingsgevangenis’, waar meer dan 40.000 mensen verblijven. De meeste zijn daar vastgezet vanwege hun betrokkenheid bij zware georganiseerde misstanden.
Wat deze locatie bijzonder maakt, zijn niet alleen de aantallen. Ook de leefomstandigheden zorgen voor internationale bezorgdheid en kritiek van mensenrechtenorganisaties.
Volgens bronnen bevinden zich soms wel tachtig mensen in één ruimte. Er is dan slechts één toilet beschikbaar en geen matrassen of andere voorzieningen.
Van der Sloot is geen onbekende naam. In Peru kreeg hij in 2010 een celstraf van 28 jaar voor de zaak rond de studente Stephany Flores.
Daarbovenop kwam in 2023 nog eens 18 jaar, vanwege betrokkenheid bij verboden praktijken binnen de gevangenis. Toch mag hij volgens de Peruaanse wet maximaal 35 jaar blijven.
In juni 2023 werd hij tijdelijk uitgeleverd aan de Verenigde Staten. Daar moest hij zich verantwoorden voor afpersing van Beth Holloway, de moeder van Natalee Holloway.
Natalee verdween in 2005 op Aruba en de zaak kreeg wereldwijde aandacht. Hoewel Van der Sloot nooit officieel is veroordeeld voor haar verdwijning, blijft zijn naam eraan verbonden.
In de VS kreeg hij 20 jaar celstraf. Deze mag hij gelijktijdig uitzitten met zijn Peruaanse straf. In november 2023 keerde hij terug naar Peru.
De mogelijke overplaatsing naar El Salvador zou voortkomen uit een breder plan om zogenoemde ‘risicogevangenen’ te groeperen. Van der Sloot zou volgens Peruaanse autoriteiten onder die categorie vallen.
De locatie in El Salvador is omgeven door hoge muren, zwaar bewapende bewakers en cameratoezicht. Toch is het geen plek waar iemand zomaar veilig is.
Volgens Van den Heuvel is het risico aanzienlijk dat Van der Sloot daar geen bescherming zal krijgen. Privéruimtes bestaan er nauwelijks. Veel gevangenen slapen direct op betonnen vloeren.
Het gevangenisregime staat erom bekend streng en eentonig te zijn. Er is geen recreatie en nauwelijks contact met de buitenwereld. Ook het bezoekrecht is tot een minimum beperkt.
De meeste bewoners zijn lid van een bende of groepering. De kans dat iemand zonder banden daar wordt opgenomen of beschermd is daardoor klein, zo niet nihil.
Juist daarom wordt gevreesd dat Van der Sloot het doelwit kan worden van medegedetineerden. Zijn internationale bekendheid maakt hem extra kwetsbaar binnen zo’n gesloten omgeving.
In Peru wordt er al langer gesproken over hervormingen binnen het detentiebeleid. Een strengere aanpak zou moeten leiden tot minder incidenten en betere controle over bepaalde gevangenen.
Of de overplaatsing ook daadwerkelijk doorgaat, is nog niet bevestigd. Wel zou er al intern overleg zijn gevoerd over de praktische uitvoering van deze maatregel.
Er bestaat in El Salvador nauwelijks ruimte voor afzondering. Bescherming voor personen die een verhoogd risico lopen is dan ook moeilijk te garanderen, aldus internationale waarnemers.
Mensenrechtenorganisaties hebben eerder hun zorgen geuit over deze gevangenis. Zij noemen de omstandigheden onmenselijk en waarschuwen voor de psychische en lichamelijke gevolgen van langdurig verblijf.
Voor Van der Sloot zou een overplaatsing neerkomen op een extreme verslechtering van zijn situatie. De omstandigheden in Peru zijn al streng, maar niet te vergelijken met El Salvador.
Volgens kenners zou zelfs iemand met een lange staat van dienst zich moeilijk kunnen staande houden in zo’n omgeving. Het regime is zwaarder dan waar ook ter wereld.
Of de beslissing politiek gemotiveerd is, blijft voorlopig onduidelijk. Wellicht wil Peru een signaal afgeven, of simpelweg moeilijkheden binnen de eigen muren vermijden.
Internationale juridische experts volgen de zaak nauwlettend. Mocht Van der Sloot echt worden overgebracht, dan kan dat juridische en diplomatieke vragen oproepen tussen meerdere landen.
Zijn advocaten hebben nog niet publiekelijk gereageerd op de berichten. Of er juridische stappen worden genomen, is op dit moment nog onduidelijk.
Inmiddels groeit de publieke belangstelling opnieuw. De combinatie van zijn verleden, zijn naam en de mogelijke overplaatsing naar een beruchte plek spreekt tot de verbeelding.
Wat de uitkomst ook zal zijn, één ding is duidelijk: het leven van Joran van der Sloot staat mogelijk opnieuw voor een ingrijpende wending.
Mocht hij daadwerkelijk terechtkomen in El Salvador, dan wacht hem een omgeving waar luxe ver te zoeken is, en waar het dagelijks leven wordt beheerst door angst en regels.
Wat vind jij van deze mogelijke overplaatsing? Laat het weten in de reacties of deel je mening met anderen die dit verhaal volgen.
